Juf Naomi - Chanoeka

Doelgroep: 7/8
Sectie: thema feesten
Sectie: kennis van geestelijke stromingen
Geschreven door: juf naomi

Chanoeka

Chanoeka is het Joodse feest van de lichtjes. Het is het verhaal van religieuze en nationale vrijheid, van het behoud van de eigen identiteit, van de weinigen, die in opstand kwamen tegen velen en het is een feest dat gaat over lichtjes en wonderen.

De menora of chanoekijja

In het jaar 167 voor het begin van de jaartelling trok een kleine groep Joodse opstandelingen de heuvels van Judea in. Zij konden de onderdrukking door de Griekse heersers niet meer toestaan. Zij voerden een oorlog met de overheersers. Drie jaar later konden zij de tempel in Jeruzalem heroveren. De menora, de kandelaar, in de tempel moest worden ontstoken. Er was slechts olie voor één dag. Maar het licht bleef acht dagen branden, genoeg om nieuwe geweide olie te maken.

Tijdens het acht dagen durende feest van chanoeka wordt thuis de chanoekia ontstoken. Dit is een kandelaar met negen armen: acht voor elke dag van het feest en één om de andere kaarsen mee aan te steken, de sjamasj. Elke dag wordt er een kaarsje meer aangestoken totdat alle negen kaarsjes op de laatste avond branden. Terwijl de Chanoekia voor het raam staat te stralen, worden in het gezin spelletjes gespeeld, speciale gerechten gegeten en cadeautjes uitgepakt.

Het ritueel

De traditie van de menora gaat samen met het zingen van jiddische (joodse) liedjes. Daarna speelt het gezin de dradel en eten ze latkes.
Dit duurt niet lang want kinderen willen niets liever dan hun kado's uitpakken. Zij ontvangen elke avond een kado dat iedere keer groter en duurder wordt. Het kind hoopt dat het op de achtste avond krijgt wat het gevraagd heeft, een fiets of de nieuwste Nintendo.

De dradel en de latkes

O Dradel, Dradel, Dradel
I made it out of clay
And when it's dry and ready
O Dradel I will play

Een dradel is een tol. Op iedere kant wordt een hebreeuwse letter gekerft. De letters vertegenwoordigden vroeger een nummer. Dus iedere zijkant van een dradel heeft een andere waarde. Sommige kanten zijn hoger dan andere liggen. Het spel houdt in dat je weddenschappen uitbrengt op de tol, niet met echt geld maar met chocolade geld. En terwijl het gezin speelt, worden Latkes gegeten.

Latkes zijn gefrituurde aardappel-pannenkoeken, speciaal gemaakt voor Chanoeka. Het is niet raadzaam latkes te eten op een volle maag, ze vallen nogal zwaar.

Andere Joodse feesten:

Rosj Hasana - Joodse nieuwjaarsdag

Jom Kipoer - 10 dagen na nieuwjaar, vasten dag, einde van de tijd van bezinning

Soekot - loofhuttenfeest 7 dagen durend feest

Poeriem - Op dit feest wordt gevierd dat het joodse volk verlost is van de jodenhater Haman

Pesach - joods paasfeest, duurt 7 dagen

Werkblad

1. Waarom vieren Joden Chanoeka?

_______________________________________________________________________________________________________

_______________________________________________________________________________________________________

2. Wat doen ze tijdens dit feest allemaal?

_______________________________________________________________________________________________________

_______________________________________________________________________________________________________

3. Lijkt je dit een leuk feest? Waarom wel of niet?

_______________________________________________________________________________________________________

_______________________________________________________________________________________________________

4. Vieren we in Nederland ook een soort lichtjesfeest? Zo ja welke dan?

_______________________________________________________________________________________________________

_______________________________________________________________________________________________________

5. Wat voor spelletjes wordt er met een dradel gespeeld?

_______________________________________________________________________________________________________

_______________________________________________________________________________________________________

6. Wat is een menora?

_______________________________________________________________________________________________________

_______________________________________________________________________________________________________

7. Met welk feest krijgen wij in Nederland vaak grote cadeaus?

_______________________________________________________________________________________________________

_______________________________________________________________________________________________________